2 lutego na całym świecie obchodzony jest Światowy Dzień Mokradeł – święto poświęcone jednemu z najcenniejszych, a zarazem najbardziej zagrożonych ekosystemów naszej planety. Tegoroczne hasło: „Tereny podmokłe i wiedza tradycyjna: celebrowanie dziedzictwa kulturowego” przypomina, że mokradła to nie tylko przyrodnicze ostoje, ale także przestrzenie, w których przez wieki kształtowała się kultura i tożsamość lokalnych społeczności.
Dziedzictwo natury i tradycji
Mokradła od zawsze towarzyszyły człowiekowi. To wokół nich rozwijały się tradycyjne formy gospodarowania, muzyka, obrzędy i codzienne zwyczaje. Wiedza o tym, jak korzystać z zasobów przyrody w sposób zrównoważony, była przekazywana z pokolenia na pokolenie. Dziś do tych dawnych praktyk nawiązuje nowoczesna koncepcja rolnictwa bagiennego (paludikultury), która łączy ochronę przyrody z odpowiedzialnym użytkowaniem terenów podmokłych.
Naturalne gąbki i filtry środowiska
Mokradła pełnią kluczową rolę w gospodarce wodnej. Działają jak naturalne gąbki – wchłaniają nadmiar wody podczas intensywnych opadów, spowalniają jej odpływ, a następnie stopniowo oddają ją do środowiska. Dzięki temu łagodzą skutki suszy i powodzi, a także wpływają na mikroklimat, obniżając temperaturę powietrza w czasie upałów.
To również naturalne filtry – ich gleba i roślinność zatrzymują zanieczyszczenia, oczyszczając wodę, która zasila warstwy wodonośne i stanowi źródło wody pitnej.
Ostoje życia i bioróżnorodności
Około 40% gatunków roślin i zwierząt jest związanych z terenami podmokłymi. To miejsca życia, żerowania i rozrodu wielu rzadkich gatunków. W wilgotnych siedliskach spotkać można m.in. ziołorośla – naturalne apteki przyrody, w których rosną rośliny wykorzystywane od wieków w medycynie ludowej, takie jak mięta, kozłek lekarski czy tatarak.
Mazurski Park Krajobrazowy – kraina wody i torfowisk
Na Mazurach, w sercu Mazurskiego Parku Krajobrazowego, mokradła zajmują znaczną część powierzchni. To właśnie tutaj można podziwiać torfowiska, bagna i rozlewiska, które tworzą unikalny krajobraz wodno-leśny. Park chroni nie tylko przyrodę, ale i tradycję – wiedzę o tym, jak żyć w harmonii z naturą, czerpiąc z niej mądrze i z szacunkiem.
Spacer po ścieżkach edukacyjnych Mazurskiego Parku Krajobrazowego to podróż przez świat ciszy, zapachu torfowisk i śpiewu ptaków. To także lekcja o tym, jak ważne jest zachowanie tych terenów dla przyszłych pokoleń.
Chroniąc mokradła, chronimy wodę, klimat i bioróżnorodność Mazur – nasze wspólne dziedzictwo.
Więcej o działaniach na rzecz ochrony przyrody można znaleźć na stronie Mazurskiego Parku Krajobrazowego: https://mpk.warmia.mazury.pl/
Gmina Piecki jest członkiem Stowarzyszenia Lokalna Organizacja Turystyczna "Ziemia Mrągowska".
